Skip to end of metadata
Go to start of metadata

Veri Yapıları | Raster-Vektör

Icon
Vektör VeriRaster Veri

Vektör veriler, gerçek dünya üzerindeki konumu bilinen, koordinat bilgisine sahip verilerdir, temelde noktalara bağlı olarak temsil edilen, üç farklı geometriye sahip (nokta, çizgi, alan) verilerdir.

Nokta geometrisine sahip her bir obje koordinat düzleminde (X1,Y1) koordinatları ile temsil edilir (?).

Örneğin; 1/100000 ölçekli bir projede ‘köy yerleşik alanları’ katmanı nokta geometrisinde tanımlanırken, ölçeğin 1/5000 olduğu bir durumda bu katman nokta ile değil alan ile temsil edilmelidir. Kuyular, elektrik direkleri..vs. nokta geometrisinde projelere tanımlanan katmanlardır.

Çizgi geometrisinin de temelde nokta geometrisinden oluştuğu unutulmamalıdır. Çizgi geometrisine sahip her bir obje koordinat düzleminde (X1,Y1) ile başlar (Xn,Yn) koordinatı ile biter (?).

Örneğin; ‘fay hattı’, ‘yol orta hattı’, ‘elektrik hattı’, ‘nehir’..vb. katmanlar çizgi geometrisi ile temsil edilebilirler. Ancak proje ölçeğine bağlı olarak bu yapıların geometri tipleri farklı olmalıdır. 1/25000 ölçekli projede ‘fay hattı’ çizgi geometrisi ile temsil edilirken, 1/1000 ölçekli bir projede alan ile temsil edilebilir.

Alan geometrisi de tıpkı çizgi geometrisi gibi temelde nokta geometrisinden oluşur ve çizgi geometrisine benzer. Ancak alan geometrisini çizgi geometrisinden ayıran çok temel bir fark vardır. Alan geometrisine sahip objeler (X1,Y1) ile başlar ve biter (?).

Örneğin; mahalle’, ‘ada’, ‘parsel’, ‘bina’, ‘jeoloji’, ‘toprak’..vb. proje ölçeğine bağlı olarak alan geometrisinde tanımlanabilirler.

Raster veriler hücrelere bağlı olarak (pikseller) temsil edilen mekânsal verilerdir; eşit ölçüdeki satır ve sütunlara sahip hücrelerden oluşurlar, her bir hücre bir renk değeri depolar. Hava fotoğrafları, uydu görüntüleri, farklı özellik ve formatlarda taranmış kâğıt haritalar raster formatındadır.

Raster verilerin hücre büyüklüğü ile çözünürlüğü arasında ters orantı vardır. Bir raster verinin hücre büyüklüğü ne kadar küçük ise o raster verinin çözünürlüğü o kadar yüksektir. Yani üzerinden okunabilecek detay bilgisi o kadar fazladır. 
Raster veriler temelde vektör veri üretimi için altlık olarak kullanılırlar. Raster verilerin projelerde altılık olarak kullanılabilmeleri için coğrafi referanslanmaları (?), yani koordinat düzlemi üzerinde bulunmaları gereken gerçek lokasyona taşınmış olmaları gereklidir.

Yönetilebilir raster veriler de raster veriler gibi hücrelere bağlı olarak temsil edilirler. Ancak raster verilerden farklı olarak yönetilebilir raster veriler hücrelerinde yalnızca bulunduğu renk değerini değil, yükseklik(z) değeri, arazi kullanım sınıf değeri, uzaklık değeri..vs. gibi veri yönetimi sürecinde girdi sağlayan bilgileri de tutarlar.

Yönetilebilir raster veriler kendi raster özelliklerinde bilgi tutabilen yapıda olabileceği gibi, vektör verilerden de üretilmiş olabilirler.

Yönetilebilir rasterlar, normalize edilerek fonksiyonel ağırlıklarla birleştirilebilir, bu sayede çok çeşitli yöntemlerle coğrafi bilgi sistemleri analizleri gerçekleştirilebilmesine imkân tanırlar (?).

 

 

 

  • No labels