Skip to end of metadata
Go to start of metadata

İlişkisel Veri Tabanı Yönetim Sistemi ve İlişki Türleri

Icon

Tüm modern veri tabanı yönetim sistemlerinde bilgiler ilişkisel veri tabanı yönetim modeli kullanılarak depolanır ve ele alınır. İlişkisel veri tabanlarında tüm veriler tablolarda depolanır ve bu veri tabanı tablolar arası kurulan ilişkiler sayesinde yönetilir. Coğrafi Bilgi Sistemleri' nde de veri tabanında katmanlar(tablolar) arasında kurulan ilişkiler son derece önemlidir. Bu ilişkiler sayesinde bütünleşik veri yönetimi sağlanmış olur.

Tablolar(katmanlar), tek bir konu hakkındaki bilgileri depolar. Örneğin; parsel tablosu parsele ilişkin verileri, jeoloji tablosu jeolojiye ilişkin verileri, malik tablosu maliklere ilişkin verileri depolar.

Tablolardaki alanlar(öz nitelikler, sütunlar), konuyla ilgili farklı türden verileri (örneğin; Jeoloji tablosunun alanlarından ‘Yaş’ alanı jeolojik alanların yaş verilerini) depolar. Satırlar ise tek bir kaydın tüm öz niteliklerini içerir. Veri tabanı sorgulandığında yani bir ya da daha çok tablodan bilgi toplandığında sonuç her zaman başka bir tablo olur. 

İlişkisel kavramı, veri tabanındaki her tablonun tek bir konu için ve yalnız o konuya ilişkin bilgi içermesi gerçeğinden gelir. İlişkisel veri tabanı yönetim modeli incelendiğinde ilişki teriminin tek bir konu hakkındaki satırlar kümesine yani bir tabloya (katmana) uygulandığı görülür. Ayrıca  Jeoloji ve Toprak gibi bir projedeki iki bilgi sınıfı hakkındaki veriler ilişkili veri değerlerine dayalı tek bir konu gibi ele alınır. Jeoloji tablosu Toprak tablosu ile uygun ilişki ile tanımlanmışsa, sorgulanan jeolojik alan ile ilişkili olan tüm toprak alanları ve öznitelik bilgilerine ulaşılmış olur. İlişki sayesinde toprak bilgilerinin her defasında jeolojiye, jeoloji bilgilerinin de her defasında toprak kaydedilmesi gereksizdir.

CBS projelerinde bu ilişkilerin tanımlanabilmesi için uygun yapının veri tabanı tasarımında oluşturulması gereklidir.

CBS projelerinde dört tip ilişki tanımlanabilir. Bu ilişkiler;

  • 1-1 ilişki tipi (bire bir, bir parselin bir maliği vb.)
  • 1-N ilişki tipi (bire çok, bir parselin birden çok maliği vb.)
  • N-1 ilişki tipi (çoka bir, birden çok parselin bir maliği vb.)
  • N-N İlişki tipi (çoka çok, birden çok parsel ve birden çok malik vb.)

CBS projelerinde bu ilişkilerin tanımlanabilmesi için uygun yapının veri tabanı tasarımında oluşturulması gereklidir.

Her bir tablonun(katmanın) içerisindeki bir kaydı diğer kayıtlardan ayırarak benzersiz yapan en az bir anahtar kolonu olmalıdır. İlişkilerin kurulabilmesi için anahtar kolonlar ve ilişkiye esas kolonların veri tabanı tasarımında oluşturulması zorunludur.

 

 

  • No labels